Nieuw fundament onder Zuidwest. Interview met René Baron 

Sociale Coöperatie Moerwijk
Stadsdeeldirecteur René Baron wil zsm de sociale coöperatie in Moerwijk en de rest van Den Haag Zuidwest introduceren. Zo liet hij in een interview in De Posthoorn 13 maart jl weten.

Lees hieronder het interview van Helga Boudestein met René Baron
Nieuw fundament Den Haag Moerwijk Coöperatie Regiodeal Zuidwest interview René Baron sociale coöperatie 13 maart 2019

Nieuw fundament onder Zuidwest 
René Baron: ‘Boost is hard nodig’

Ruim een jaar geleden luidde hij als stadsdeeldirecteur Escamp de noodklok over Den Haag Zuidwest. Er dreigde zich een sociale ramp te voltrekken in deze naoorlogse wijken, zo stelde René Baron. Nu staat hij aan het hoofd van een taskforce die het tij moet keren. “Je zal zien dat we over 4 jaar een kantelpunt hebben bereikt.”

Den Haag – Het Rijk en de gemeente Den Haag investeren de komende jaren 17,5 miljoen euro in het kader van de zogenaamde Regio Deal in dit deel van de stad waar 70.000 mensen wonen. Hierbij neemt het Rijk 7,5 miljoen voor haar rekening en investeert de gemeente de resterende 10 miljoen euro Den Haag Zuidwest. Die geldinjectie kan nog oplopen tot maximaal 25,5 miljoen.

Baron is blij dat hij als programmadirecteur van de Regio Deal mede vorm kan geven aan deze boost. Als stadsdeeldirecteur Escamp heeft hij van dichtbij gezien hoe Moerwijk, Morgenstond, Bouwlust en Vrederust de laatste jaren achteruit holden. Baron: “We zijn bij de mensen thuis geweest. Wat je dan ziet is dat er sprake is van een enorme problematiek in de portieken. Onder andere veroorzaakt door verwarde mensen, schulden, drugs en illegale bewoning.” Sinds de jaren tachtig is Zuidwest qua samenstelling meer en meer uit balans geraakt. “De mensen met de sterke schouders vertrokken. En het fundament onder de samenleving brokkelde verder af door de enorme instroom van verschillende culturen. Mensen begrepen elkaar niet meer qua taal en cultuur”, legt Baron uit.

Fundament
De aanpak in het kader van de Regio Deal is erop gericht om dat fundament weer te herstellen. Daarbij richt het programmabureau zich met name op sociale cohesie en werkgelegenheid. “Je moet zorgen dat mensen elkaar weer ontmoeten.” In dat opzicht gelooft Baron heilig in de kracht van sport. “Sport verbroedert. En dat niet alleen: het is vormend.” Hij is dan ook blij dat wethouder Richard de Mos Den Haag Zuidwest onlangs uitriep tot het Haags Sportkwartier.

Ontmoeten en groeten
Met elkaar eten kan mensen ook dichter bij elkaar brengen, weet Baron uit ervaring. “In de Marcuskerk in Moerwijk gebeurt dat al. De eerste stap is dat je samen aan tafel zit, de tweede dat je samen gaat koken, de derde dat je elkaar weer groet.” Ook de werkgelegenheid is een belangrijk aandachtspunt, betoogt Baron. “We willen mensen actiever gaan benaderen. Eerst voor vrijwilligerswerk en dan eventueel laten doorstromen – met actieve hulp van het bedrijfsleven – naar een betaalde baan.”

Woningbouw
Wil je Den Haag Zuidwest er weer bovenop krijgen, dan is er volgens Baron een integrale aanpak nodig. Daar hoort ook woningbouw bij. “Hiermee kun je invloed uitoefenen op de samenstelling van de wijk. Het is belangrijk dat mensen met een behoorlijk inkomen hier komen wonen en ook kunnen en willen blijven”, zegt Baron die niet vindt dat diezelfde aanpak in de jaren negentig heeft gefaald. Ook toen werden sociale huurwoningen gesloopt en koopwoningen ervoor in de plaats gezet om de neergang van de wijken tegen te gaan. “Het is toen ingezet, maar door de financiële problemen bij Vestia en de crisis in de bouw niet doorgezet.” De Gaardes gingen in de jaren negentig wel op de schop. Baron noemt het als voorbeeld dat deze aanpak wel degelijk kan werken. “Er is daar elk jaar een buurtfeest en ze zijn zo trots op hun buurt dat ze zelfs een eigen vlag hebben.”

Woningcorperaties
De woningcorporaties spelen een belangrijke rol bij de Regio Deal. Baron: “We willen met de corporaties afspraken gaan maken over de toewijzing. Meer kijken naar de achtergrond van de toekomstige huurder en dus niet meer rücktsichtslos op basis van inschrijfduur een woning toewijzen. Om te voorkomen dat de problematiek zich opstapelt in een portiek.”

Sociale coöperatie in Moerwijk
In Den Haag Zuidwest wordt de sociale coöperatie geïntroduceerd. Met behoud van een uitkering gaan bewoners kleine klussen in de wijk verrichten. Baron: “Het is belangrijk dat mensen een bijdrage leveren. Bovendien kan dit een opmaat zijn naar betaald werk.”

Over de Sociale Coöperatie
Een van de partners van de Moerwijk Coöperatie is de sociale coöperatie Soco Soco. Maar wat is een sociale coöperatie?

Op diverse plekken in het land nemen mensen met weinig inkomen het initiatief om via eigen coöperatieve activiteiten hun (inkomens)positie te verbeteren. Het gaat om kleinschalige (buurt)economische activiteiten die in samenwerking worden opgezet door mensen die eigen zeggenschap hebben over het initiatief. Men noemt deze initiatieven sociale coöperaties.

Meer info over de sociale coöperatie is hier te vinden 

Over de Moerwijk Coöperatie
De MoerWIJk Coöperatie is een Sociale Coöperatie, Sociale Onderneming en Bewonersplatform in 1 en wordt opgezet om gaten van verschillende (geld)stromen die uit de wijk weglekken te dichten: dus uitgaan van de kracht die in Moerwijk zelf zit.

Dit alles met als doel om de werkgelegenheid en economie in de wijk te stimuleren, niet door te subsidiëren, maar door het faciliteren van werk en ondernemerschap, via de MoerWIJk Coöperatie.

Meer info over de Moerwijk Coöperatie is hier te vinden

 

Minister Schouten in Moerwijk voor Regio Deal

Maandag 11 maart bracht vicepremier en minister van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit Carola Schouten een bezoek aan Made in Moerwijk en de MarcusTuin van Geloven in Moerwijk.  Daar ging zij in gesprek met bewoners over de uitdagingen van deze wijk.
En hoorde ze over de plannen om een sociale coöperatie in Moerwijk op te gaan richten. Waar mensen met behoud van hun bijstandsuitkering klussen in hun eigen wijk kunnen gaan doen

Dit bezoek was een onderdeel van de regiotour waarin minister Schouten verschillende bezoeken brengt en rijk en regio met elkaar samenwerken om de regio’s te versterken. Het kabinet heeft 950 miljoen uitgetrokken voor de versterking van de regio. Zo is er ook een Regio Deal voor Den Haag Zuidwest gesloten.

Lees hieronder het AD artikel
Minister Schouten op bezoek in Moerwijk oa bij Geloven in Moerwijk en de Moerwijk Coöperatie

Minister in Moerwijk: ‘Iemand met uw baan kan zich niet voorstellen hoe wij leven’

Boerendochter en minister van Landbouw Carola Schouten maakte maandag een toer door een van de meest versteende stukjes Den Haag: Moerwijk. Het rijk steekt 7,5 miljoen in de wijk.

Of ze op de uitnodiging in zal gaan om te komen logeren, laat minister Schouten in de lucht hangen. ,,Mijn agenda is al heel vol en mijn gezin vindt het ook fijn als ik weer eens thuis ben”, zegt ze lachend in de Marcustuin, achter de kerk op de Jan Luykenlaan. De moestuin is een ontmoetingsplek voor bewoners van Moerwijk. Een wijk met een kwetsbare bevolking, voor wie armoede, werkloosheid, eenzaamheid en slechte gezondheid samenkomen in veelal kleine flats.

Carola Schouten bezocht Moerwijk niet als minister van Landbouw, maar als vertegenwoordiger van het kabinet. Ze zegt na afloop van een korte fietstoer door Moerwijk en na gesprekken met betrokken bewoners een goed beeld te hebben gekregen van wat er speelt. ,,Mensen samenbrengen en elkaar leren kennen, daar gaat het om en daar heb ik hier mooie voorbeelden van gezien”, zegt ze.

Minister Carola Schouten praat met een deelnemer aan het project Made in Moerwijk Moerwijk Coöperatie Geloven in Moerwijk. © Henriette Guest
Minister Carola Schouten praat met een deelnemer aan het project Made in Moerwijk. © Henriette Guest

Made in Moerwijk
Projecten zoals ‘Made in Moerwijk’, waar mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt van fietsbanden hippe broekriemen maken of kleurrijke schoudertassen van plastic supermarktzakjes. Het zijn initiatieven zoals bedoeld door het rijk om de leefbaarheid te vergroten in wijken her en der in het land.

Er is door de overheid 7,5 miljoen euro vrijgemaakt voor Den Haag Zuid-West. Het bedrag valt onder de zogenoemde Regio Deal, waarmee 12 regio’s versterkt gaan worden. De gemeente Den Haag doet er nog eens 7,5 miljoen euro bij.

Volgens wethouder Richard de Mos – ‘Ik zou best nog wel een keertje in Moerwijk willen wonen’ – kan de kwetsbaarheid van de wijk voor een deel worden opgelost door ‘meer gemixt’ te gaan wonen. ,,Niet alleen sociale huurwoningen, maar ook huizen in het middenkader, zodat er mensen komen wonen die wat te besteden hebben. Dat is goed voor de buurteconomie.” Want ook de bedrijvigheid moet er omhoog.

Moerwijk Coöperatie
Stadsdeeldirecteur René Baron voelt veel voor een wijkcoöperatie. ,,We willen de mogelijkheid krijgen te experimenteren met vormen van werk.” De Mos begrijpt wat hij bedoelt: een vergoeding voor vrijwilligerswerk zonder dat het van de uitkering gaat. Is het ook haalbaar? ,,Dat zijn de dingen die we gaan onderzoeken samen met het rijk”, zegt De Mos.

De veelal vrouwelijke bewoners die Schouten spreekt zijn openhartig en strijdlustig. ,,Mensen met een baan zoals u heeft, kunnen zich niet voorstellen hoe het is om in de situatie te zitten waarin wij zitten”, zegt een van hen. Een ander erkent nog nooit van de minister te hebben gehoord. ,,Te ver weg van onze leefsituatie.”

Over de Sociale Coöperatie
Een van de partners van de Moerwijk Coöperatie is de sociale coöperatie Soco Soco. Maar wat is een sociale coöperatie?

Op diverse plekken in het land nemen mensen met weinig inkomen het initiatief om via eigen coöperatieve activiteiten hun (inkomens)positie te verbeteren. Het gaat om kleinschalige (buurt)economische activiteiten die in samenwerking worden opgezet door mensen die eigen zeggenschap hebben over het initiatief. Men noemt deze initiatieven sociale coöperaties.

Meer info over de sociale coöperatie is hier te vinden 

Over de Moerwijk Coöperatie
De MoerWIJk Coöperatie is een Sociale Coöperatie, Sociale Onderneming en Bewonersplatform in 1 en wordt opgezet om gaten van verschillende (geld)stromen die uit de wijk weglekken te dichten: dus uitgaan van de kracht die in Moerwijk zelf zit.

Dit alles met als doel om de werkgelegenheid en economie in de wijk te stimuleren, niet door te subsidiëren, maar door het faciliteren van werk en ondernemerschap, via de MoerWIJk Coöperatie.

Meer info over de Moerwijk Coöperatie is hier te vinden

 

Den Haag Zuidwest en Moerwijk in het bijzonder snakt naar aandacht

Den Haag Zuidwest en Moerwijk in het bijzonder snakt naar aandacht.
En een paar miljoen euro in de vorm van een Regio Deal

Mooi interview met Stadsdeel Wethouder Richard de Mos, Stadsdeeldirecteur René Baron en een aantal bewoners van Moerwijk.

Den Haag Zuidwest Moerwijk in het bijzonder snakt naar aandacht. En een paar miljoen euro Richard de Mos René Baron Bettelies Westerbeek
Den Haag Zuidwest Moerwijk in het bijzonder snakt naar aandacht. En een paar miljoen euro Aldus Richard de Mos en René Baron

Den Haag Zuidwest, vier wijken met zeventigduizend inwoners, heeft dringend aandacht én geld nodig. Anders dreigt een ‘sociologische ramp’, is de noodkreet. Moerwijk houdt intussen de moed erin met een moestuin bij de kerk.

Méér feestjes, dat kan helpen om Moerwijk uit de neerwaartse spiraal te trekken van armoede, schulden, criminaliteit en wat al niet meer. ‘Samen eten haalt eenzame ouderen uit hun isolement en brengt buren bij elkaar die soms een beetje bang voor elkaar zijn’, zegt Ingrid Wiashi, bewoner van de Haagse wijk aan het Zuiderpark. ‘Maar ja’, vult Mayura Thawornpradit aan, ‘ik schaam me dat we ze dan moeten vragen om iets te eten mee te nemen, terwijl ze zelf al niks hebben. Maar wél net een euro te veel om welkom te zijn bij de Voedselbank.’

In buurttuin de Marcustuin, de moestuin achter de Marcuskerk, praat een clubje vrijwilligers met wethouder Richard de Mos over Den Haag Zuidwest: Moerwijk, Vrederust, Morgenstond en Bouwlust. De namen van deze naoorlogse wijken stralen vooruitgangsgeloof en volksverheffing uit. De beroemde architect en stadsplanner Willem Dudok was er royaal met bomen en sloten. Het is nog steeds een groene stadsoase.

De problemen in Zuidwest, met zeventigduizend zielen even groot als Gouda of Almelo, zitten vooral ‘achter de voordeur’ van de portiekwoningen: armoede, schulden, radicalisering, werkloosheid, taalachterstanden, slechte gezondheid, kansarme jongeren die opgroeien in een sociaal zwakke omgeving. De mensen moeten ‘in hun kracht worden gezet’, zoals dat in hulpverlenerstaal heet. Qua intensiteit zijn de problemen hier volgens de gemeente groter dan in Rotterdam Zuid, waar al jaren een ambitieus ‘nationaal programma’ loopt voor wonen, werk en onderwijs.

Katalysator
Het Haagse college van B en W (Groep De Mos, VVD, D66 en GroenLinks) hoopt dan ook vurig op geld van het Rijk voor Zuidwest; 18 miljoen euro is er gevraagd uit het budget voor Regio Deals, bedoeld als katalysator voor economische ontwikkeling. ‘Zuidwest heeft potentie, maar veel bewoners zijn teleurgesteld’, zegt Richard de Mos tijdens een fietstochtje door Moerwijk. ‘Ze hebben al zo vaak beloftes gehoord van de gemeente of de woningcorporatie die niet zijn nagekomen.’

Zo zou Vestia verpauperde sociale huurwoningen opknappen, maar dat gebeurde niet door financiële problemen. De Mos: ‘Alle ogen zijn steeds maar gericht op het Laakkwartier en de Schilderswijk, maar dit gebied verdient ook onze zorg en aandacht.’

Buurttuin de Marcustuin
Tot nu toe gaat het met kleine stapjes. Zo was de nu omheinde moestuin  en buurttuin de Marcuskerk, achter de Marcuskerk een jaar of vier geleden nog een verwaarloosd gemeentelijk plantsoen. ‘Zeg maar gerust een gribusbende’, zegt buurtpastor Bettelies Westerbeek. Als ‘kerkpionier’ is ze aanjager van het project Geloven in Moerwijk. ‘Nu is dit een veilige ontmoetingsplaats. De vrijwilligers die in deze wijk het verschil maken, zijn zeer gedreven, maar ze branden snel op. Er wordt te veel van ze verwacht en er is amper geld. Het is dweilen met de kraan open.’

Made in Moerwijk
Ook bij de sociale onderneming Made In Moerwijk zijn de middelen schaars. De werknemers hebben een STiP-baan, een gesubsidieerde baan voor Hagenaars die al geruime tijd een bijstandsuitkering ontvangen. Denk aan klusjes in de tuin en kledingreparaties, maar ze maken ook eigen producten.

‘Lachen, zeg!’, roept wethouder De Mos bij een riem, gemaakt van een oude fietsband. Even later herhaalt hij die uitspraak bij geweven tassen van oude plastic zakjes. De makers doen een maand over 10 meter ‘stof’, zegt Donne Bax van Made In Moerwijk. ‘De productiviteit gaat op en neer, ik zie ze nog niet zo snel voor een reguliere baas werken. Maar we hebben ook een opleiding tot assistent-beveiliger, voor jongens die geen verklaring omtrent gedrag kunnen krijgen. Als je die een security-shirt aandoet, worden het andere gasten. Dan gaan ze communiceren en zijn ze niet agressief.’

Een stukje verderop wil het Roemer Visscher College ouders en buurtbewoners helpen. Hier kan je je fiets laten repareren en een viergangenmenu eten voor 11,50 euro. Volwassenen kunnen een opleiding elektrotechniek, computeren of Engels volgen. ‘Laatst schreef een vader zich in voor een cursus lassen, omdat zijn zoon dat bij ons had geleerd’, zegt Frans van Stokhem van de brede buurtschool. Maar ook hier zijn de financiën krap. ‘We breien het rond, maar het is een uitdaging.’

De school heeft de deuren altijd open, zonder poortjes of bewaking. Dat gaat goed, al gebeurt er genoeg in de wijk. ‘Daar is laatst nog een drugsdealer uit zijn huis gezet’, wijst Van Stokhem. ‘En er is een jeugdbende opgepakt. Die jongens hadden hier vast op school gezeten, maar wij hebben er gelukkig niks van gemerkt.’

Sterke schouders
‘Je hebt sterke schouders nodig om de buurt sterker te maken’, zegt wethouder De Mos even later op de fiets. ‘Succesvolle bewoners verlaten nu deze wijk, omdat er amper keus is aan aantrekkelijke koopwoningen.’ Van alle huishoudens in Moerwijk zit 41 procent onder of net boven het sociaal minimum; van alle woningen is 76 procent sociale huur. De Mos stapt af bij nieuwbouwproject Kloosterbuuren. De 118 koopwoningen liggen in vijf blokken rond een voormalig, Romeins ogend klooster. ‘Gaaf hè?’, zeg De Mos. ‘Dit is een begin. We willen in Zuidwest ook de hoogte in. Dan kan je honderd oude sociale huurwoningen slopen en tweehonderd huizen herbouwen, waarvan de helft sociaal en de andere helft koop. We hebben geen dure huizen nodig, denk aan twee ton.’

Sociologische ramp
Volgens Rene Baron, stadsdeeldirecteur van Escamp waar Moerwijk, Vrederust, Morgenstond en Bouwlust deel van uitmaken, zijn er vier V’s’ nodig: variatie, vitaliteit, verbinding en veerkracht. ‘Als we niet uitkijken, voltrekt zich onder onze ogen een sociologische ramp: het uiteenvallen van onze samenleving’, schreef hij begin dit jaar in een noodkreet op persoonlijke titel. ‘De buurtwerkers doen hun stinkende best om de boel bij elkaar te houden, maar dat is niet genoeg om van een deltaplan voor samenlevingsopbouw te spreken. Maar dat moet er wel komen, willen we een aangenaam antwoord kunnen geven op de vraag: hoe ziet onze stad er over twintig jaar uit?’

De pijnlijke ondertoon: twintig jaar geleden stelde de Haagse gemeenteraad al een ‘Herstructureringsplan voor de 21ste eeuw’ vast, met als ondertitel ‘naar een ongedeelde stad’. Maar het verschil tussen kwetsbare wijken en de rest van de stad op het gebied van opleiding, gezondheid, inkomen en veiligheid is nu groter dan twintig jaar geleden, aldus Baron.

Schimmel
En toch geeft de stadsdeeldirecteur het niet op. ‘Ik ben zo ongelofelijk trots op jullie, de pioniers’, zegt hij in de moestuin van de Marcuskerk tegen Ingrid Wiashi, Mayura Thawornpradit en buurtpastor Bettelies Westerbeek. En ook tegen Denise Rifaela, die namens de huurders bij de gemeenteraad ging inspreken om te klagen over schimmel en achterstallig onderhoud in vochtige huurwoningen. ‘Ik weet nog hoe ik de eerste keer stond te sputteren voor die microfoon’, zegt Rifaela. ‘Maar ik heb snel geleerd, want het gaat om de gezondheid van de mensen hier.’

‘Ja, jou ken ik!’, zegt wethouder De Mos, ‘dat deed je ongelofelijk goed! Je hebt hoogopgeleide wijken waar ze meteen in de pen klimmen als ze iets niet zint. En je hebt wijken die nog te weinig voor zichzelf opkomen.

Den Haag Zuid West Moerwijk regio deal MRDH Miljoenen voor Moerwijk en de rest van Den Haag Zuidwest
Kaart van Den Haag Zuidwest met rechts Moerwijk

 

 

REGIO DEALS: 1,3 MILJARD EURO GEVRAAGD, 200 MILJOEN BESCHIKBAAR
Voor Den Haag Zuidwest heeft het stadsbestuur 18 miljoen euro gevraagd uit het budget voor Regio Deals. Den Haag zal zelf ook 18 miljoen bijdragen. Regio Deals zijn bestemd voor een maatschappelijk vraagstuk met een sociale, ecologische of economische uitdaging. In totaal zijn er in september 88 voorstellen ingediend van 1,3 miljard euro. De Rijksdienst voor Ondernemend Nederland heeft dit jaar slechts 200 miljoen beschikbaar.

Bron: de Volkskrant

Leer meer

Naar een ongedeelde stad
Geen stad is zo gesegregeerd als Den Haag. Hierdoor kennen wijken als Escamp grote problemen. Haagse wijken verschillen sterker in huishoudinkomen, aantallen werklozen en etnische samenstelling dan andere steden. In Zuidwest stapelen zich steeds meer sociale problemen op. René Baron, stadsdeeldirecteur van Escamp, maakt zich hier zorgen over. “Als we niet ingrijpen valt onze samenleving uiteen. De eerste tekenen zijn al zichtbaar”.In het artikel ‘Naar een ongedeelde stad‘ schetst René Baron de omvang van het probleem uiteen en geeft ideeën voor ruimtelijke oplossingen voor een ongedeelde stad.

Moerwijkers willen eigen coöperatie

Wie weten nou het beste wat er in hun wijk nodig is? Precies! Daarom onderzoeken diverse Moerwijkers al dan niet betrokken bij Sociale Coöperatie Soco Soco,  Geloven in MoerwijkTeam HeeswijkBij BetjeMade in Moerwijk onder leiding van Wunderpeople en Transformers en in samenwerking met het Stadsdeel Escamp en de Gemeente Den Haag samen hoe ze in Moerwijk een eigen Sociale Onderneming op kunnen zetten.
Je kunt ze volgen via www.moerwijkcooperatie.nl

Lees ook:

‘Regio deal voor Den Haag Zuidwest’

‘Moerwijkers mogen Coöperatie op gaan richten’